عنوان

لینک دائم برای '___________/2009/01/07/%d9%be%d8%af%d8%b1%d8%a7%d9%86_%d9%88_%d8%af%d8%ae%d8%aa%d8%b1%d8%a7%d9%86__%d9%be%d8%a7%db%8c%d8%a7%d9%86_%c2%ab%d8%aa%d9%88_%d8%a8%d8%a7%db%8c%d8%af%c2%bb%d8%8c_%d8%a2%d8%ba%d8%a7%d8%b2_%c2%ab%d9%85%d9%86_%d9%85%db%8c%e2%80%8c%d8%ae%d9%88%d8%a7%d9%87%d9%85%c2%bb'

8:18

پدران و دختران: پایان «تو باید»، آغاز «من می‌خواهم»

هایدگر جستار خود در باب «عصر جهان - ‌تصویر» را با این جمله آغاز می‌کند: «در مابعد‌الطبیعه در باب آنچه هست تأمل می‌شود و تصمیمی نیز دربارۀ ماهیت حقیقت اتخاذ می‌شود. مابعد‌الطبیعه بنیان عصری را پی می‌ریزد، یعنی از رهگذر تفسیر خاص آنچه هست و از رهگذر فهم خاص حقیقت، پایه‌ای برای آن عصر تدارک می‌بیند که [آن عصر] بر مبنای آن ذاتاً شکل می‌گیرد. این پایه بر تمامی پدیده‌هایی که وجه ممیزه‌ی آن عصرند تسلط دارد. از طرف مقابل، برای آنکه تأملی کافی در مورد خود این پدیده‌ها صورت گیرد، پایۀ مابعد‌طبیعی آنها باید خود را وانهد تا در آنها باز شناخته شود. تأمل، همان شجاعتی است که با آن حقیقت پیش‌فرض‌هایمان و قلمرو هدف‌هایمان را به چیزهایی بدل سازیم که از برای مورد پرسش قرار گرفتن سزاوارترین‌اند». (ترجمه‌ی یوسف اباذری، ارغنون، ۱۱ و ۱۲، پاییز و زمستان ۱۳۷۵، ص ۱.) هایدگر در ادامه‌ی جستار خود از ۵ پدیداری سخن می‌گوید که به زعم او می‌تواند آشکار‌کننده‌ی خصلتهای تاریخی عصر ما باشد: (۱) علم، (۲) تکنولوژی؛ (۳) زیباشناسی؛ (۴) فرهنگ؛ (۵) فقدان خدایان. هایدگر در خصوص پدیدار «پنجم» توضیح می‌دهد که مقصود او از فقدان خدایان «بی‌دینی» یا «الحاد» نیست، بلکه «عدم تصمیم‌گیری در مورد خدا و خدایان است». (همان، ص ۲). پنجشنبه شب هفته‌ی گذشته که باز خواندم «دختری به خاطر مخالفت با ازدواج به آتش کشيده شد»: با خود اندیشیدم که چه توضیح فلسفی می‌توان برای این «پدیدار» یافت، اگر ما می‌توانیم تغییر یک عصر را در تغییر نگرش و رفتار انسانهای آن عصر بیابیم چگونه می‌توانیم پدیداری را تفسیر کنیم که چنین ویرانگر بر هر کوی و برزنی می‌وزد و قربانی می‌گیرد. به‌راستی این چه روحی است که اکنون در کالبد هر مرد و زنی دمیده شده است؟ مردمان امروز چه تفاوتی با گذشتگان کرده‌اند و این دگردیسی را چگونه می‌توان توضیح داد؟ اگر به سخن هایدگر باور داشته باشیم که «نیچه واپسین ارباب بزرگ مابعدالطبیعه در غرب» است و هیچ‌کس مانند او روح عصر نو را بیان نکرده است و نشناخته است، آن‌گاه شاید بتوانیم پی‌ببریم که چه چیزی در شُرُف وقوع است.

لینک دائم برای '___________/2009/01/03/%d9%85%d8%a7%d8%af%d8%a7%d9%85_%d8%a8%d9%88%d8%a7%d8%b1%db%8c%e2%80%8c%d9%87%d8%a7%db%8c_%d8%b9%d8%b5%d8%b1_%d9%85%d8%a7_'

6:57

مادام بواری‌های عصر ما

» ‎

برای من، اگر تصمیم بگیرم روزنامه بخوانم، مهمترین صفحه‌هایش صفحه‌های حوادث و ورزش و صفحه‌ی آخر است. شنبه و یکشنبه‌ی این هفته دو خبر در صفحه‌ی حوادث روزنامه‌ی اعتماد برایم بسیار تکاندهنده بود: کودک دوساله قربانی یک عشق خونین شد؛ دختری برای فرار از ازدواج اجباری نامزدش را کشت. سالها درج چنین اخباری در روزنامه‌ها یا ممنوع بود یا اثری از آنها نبود. اوایل سالهای هفتاد را به خاطر می‌آورم که دوستی برایم از تعداد زیاد زندانیان متهم به زنا با محارم سخن گفت. سالهای بعد از ۷۶ خواندن این گونه اخبار دیگر چیزی عادی شده بود. چندسال پیش، گمان می‌کنم «شرق» بود که گزارش داده بود پدربزرگی از نوه‌اش به دادگاه شکایت کرده است: به جرم آبستن کردن دخترش — خواهرزاده و خاله. خبرنگار گزارش کرده بود که آن دو بی‌هیچ شرمندگی گفته‌اند که یکدیگر را دوست دارند و می‌خواهند بچه‌شان را نگه دارند. دیگر نفهمیدم بر سر این پرونده چه آمد. در این مملکت آن‌قدر خبر تکاندهنده هست که اخبار دیروز را به راحتی فراموش کنی. باری، گمان من بر این است که اینها «درد‌نشانه‌ها» (Symptoms)ی جامعه‌ی مایند. جامعه‌ی ما بیماری رو به مرگ است. و بی‌شک بزرگترین علتش هم نداشتن طبیب است. از «سفیه» چه کاری برای این جامعه ساخته است؟ خب، به نظر شما علت اتفاق افتادن این چیزها در این جامعه چیست؟ چرا باید همسرکشی در رتبه اول جنايتهای خانوادگی باشد؟

لینک دائم برای '___________/2008/12/30/%d8%b1%d9%88%db%8c%da%a9%d8%b1%d8%af%d9%87%d8%a7%db%8c_%d9%87%d8%b1%d9%85%d9%86%d9%88%d8%aa%db%8c%da%a9%db%8c_%d8%a8%d9%87_%d9%87%d9%86%d8%b1_%d8%a7%d8%b3%d9%84%d8%a7%d9%85%db%8c'

8:19

رویکردهای هرمنوتیکی به هنر اسلامی

» ‎

لینک دائم برای '___________/2008/12/28/%d8%a7%d9%85%d8%b1%db%8c%da%a9%d8%a7_%d8%a7%d9%85%d8%b1%db%8c%da%a9%d8%a7'

5:06

امریکا امریکا

» ‎

شب پنجشنبه به طور اتفاقی توانستم «امریکا امریکا» (۱۹۶۳) ساخته‌ی الیا کازان را با زیرنویس يونانی و صدای اصلی تماشا کنم. البته، نصفه نیمه. فیلم را شبکه‌ی یونانی αιδερ پخش می‌کرد. از ابتدای جوانی به دنبال تماشای این فیلم بودم، اما در سال ۵۸ فقط توانستم چاپ جیبی و قدیمی (گمان می‌کنم متعلق به آغاز دهه‌ی ۴۰) ترجمه‌ی ساعدی و براهنی را از داستان این فیلم به دست آورم و بخوانم. این فیلم بر اساس داستان بلندی به قلم خود کازان ساخته شده است. این داستان در آن سالها برایم گیرایی بسیار داشت. داستان خشونتهای قومی و دینی در ترکیه. میان یونانیها و ارمنیها و ترکها. مرگ و فلاکت و مهاجرت. و بعد حتی رؤیای از تهی سرشار امریکا. فیلمبرداری سیاه و سفید، مکانها و فضاها، صحنه‌ها، شخصیتها و گفت و گوها، بازیها، همه تحسین‌برانگیز بود. از فیلمی کلاسیک در سینما هیچ کم نداشت. در برخی صحنه‌ها به یاد سرگی آیزنشتاین می‌افتادم. کشتار ارمنی‌ها و یونانیها غم‌انگیز بود و کات کردن سوختن کلیسها به مناره‌ها و صدای مؤذنان روحم را می‌آزرد. این آسمان چه فجایع که به خود ندیده است. از خود می‌پرسیدم که چه شده است که یونانیها در این ایام عید این فیلم را پخش می‌کنند؟ بعد متوجه شدم که ظاهرا این شبکه فیلمهای سیاه و سفید و قدیمی زیاد پخش می‌کند. امروز که عکس جنازه‌های غزه را می‌دیدم از خود می‌پرسیدم که این فلاکت کی به پایان می‌رسد. تا به کی باید سزای این حماقت را پرداخت؟ آیا هنر می‌تواند کمکی بکند. این جنگ صلیبی را پایانی هست؟

لینک دائم برای '___________/2008/12/21/%d8%a8%d8%b1%d8%aa%d8%b1%db%8c%d9%86%d9%87%d8%a7%db%8c_%db%b2%db%b0%db%b0%db%b8_%d8%a8%d9%87_%d8%b1%d9%88%d8%a7%db%8c%d8%aa_%d8%a8%d9%84%d8%a7%da%af%db%8c_%d9%81%d9%84%d8%b3%d9%81%db%8c__'

20:18

برترینهای ۲۰۰۸ به روایت بلاگی فلسفی

» ‎

لینک دائم برای '___________/2008/12/08/%d8%a7%d8%a8%d8%b1%d9%87%d8%a7%db%8c_%d9%be%d8%a7%db%8c%db%8c%d8%b2%db%8c_%d8%b4%db%8c%d8%b1%d8%a7%d8%b2_'

0:23

ابرهای پاییزی شیراز

» ‎

لینک دائم برای '___________/2008/12/05/%d9%be%d8%a7%d9%8a%d9%8a%d8%b2'

16:14

پاييز

» ‎

لینک دائم برای '___________/2008/12/05/%d8%a7%d8%b2_%db%8c%da%a9%db%8c_%d8%a7%d8%b2_%d9%81%d9%82%d8%b1%d8%a7_'

8:14

از یکی از فقرا

» ‎

یکی از دانشجویان ورودی امسال برایم نامه‌ای نوشته بود. چون هنوز نتوانسته‌ام سر و صورتی به بخش نظرهای خوانندگان در این صفحه بدهم، نامه‌اش را در اینجا منتشر می‌کنم و پاسخ می‌دهم. او نوشته است: به نام حق با سلام خدمت استاد حاجی من یک سؤال یا یک انتقاد یا یک لقمه گستاخی یا...داشتم در مورد پست "یاد"تان. من در دروازه‌ی ورودی به جاده‌ی پرحیرت فلسفه به انتخاب خود ایستاده‌ام. از بقال محل‌مون تا معلم فلسفه (ی بسیار محبوبم) تا خانواده و تا همه، همگی مرا از این مسیر نهی کردند، یکی از کمی کار و حقوق می‌گفت، یکی از سختی و پیچیدگی درسها یکی از گمراهی معنوی و دینی می‌گفت.... اما من آمدم، چون فکر می کردم خدا هرکس را برای چیزی ساخته و علاقه‌ی آن چیز را هم در دلش گذاشته تا راه را پیدا کند... من هم اگر آمده‌ام فلسفه به همین خاطر است و مطمئنم شما هم همین‌گونه‌اید. پس چرا شما ناگهان باید جلو ما بنویسید: "سالهای تحصیلی دیگر آن رازآمیزی و افسونگری خود را برایم از دست داده‌اند. نمی‌دانم چرا هرچه می‌گذرد علاقه و کششم نسبت به این محیط روز به روز کمتر می‌شود. از کارم و از زندگی‌ام متنفرم..." من مطمئنم مرحوم علوی نیا — که گویا مثل ما فقیر بوده — هم عاشق فلسفه بوده‌اند و الا که...عمرشان را هدر کرده‌اند: "عاشق شو ار نه روزی کار جهان سر آید ناخوانده نقش مقصود از کارگاه هستی" (حافظ) پس چرا چرا اینگونه می‌گویید؟؟؟ چرا الآن؟؟؟ ببخشید سرتان را درد آوردم و گستاخی کردم باز هم به وبلاگ من، ...، سر بزنید. اگر خواستید یک یادگاری هم بگذارید. یاعلی فقیر ... دوست عزیز. آنچه من در اینجا می‌نویسم بیانگر حالات آنی و افکار درونی و احساسات عاطفی خودم است که شاید چند لحظه بعد از نوشتن آنها نیز پشیمان شوم. اما آنها را می‌نویسم تا «راحت» شوم. بنابراین، شما، در مرتبه‌ی نخست، آنچه را من می‌نویسم جدی نپندارید، و در مرتبه‌ی دوم، بر سر و عواطف و احساسات کسی با او بحث نکنید. احوالات هرکسی در هر وقت و مقامی و در هر سنی متفاوت است. من این چیزها را برای شما ننوشته‌ام که بگویم شما راه درستی را در زندگی نرفته‌اید. من هرگز مخاطبم را در ذهن نیاورده‌ام. من دارم با خودم صحبت می‌کنم. شما نمی‌خواهید بدانید من در درونم گاهی چی فکر می‌کنم؟ خب، اگر نمی‌خواهید بدانید، چرا مرا هم می‌خواهید از بیان باز دارید؟ می‌توانید به بسیاری از همتایان و همسالان و همکاران من نگاه کنید و از آنها سرمشق زندگی موفق را بیاموزید. دست کم بگذارید این نمونه‌ی «بد» پیش چشمتان باشد تا در راه خود استوارتر باشید. شادکام و پیروز باشید.

لینک دائم برای '___________/2008/12/01/%d9%86%d9%81%d8%aa_%db%b5_%d8%af%d9%84%d8%a7%d8%b1%db%8c'

21:40

نفت ۵ دلاری

» ‎

وقتی آدم می‌شنود که کسی گفته است با «نفت بشکه‌ای ۵ دلار هم می‌تواند کشور را اداره کند»، تنها چیزی که از ذهنش می‌گذرد این است که این بابا یا نمی‌داند یک بشکه نفت چندلیتر است یا نمی‌داند که ۵ دلار چقدر پول است؟ راستی شما می‌دانید یک بشکه نفت چند لیتر است و ۵ دلار چند تومان است؟ خب، یک بشکه نفت حدود ۱۵۹ لیتر است و ۵ دلار هم با نرخی که امروز وجود دارد به طور میانگین چیزی حدود ۵ هزارتومان؟ خب، این یعنی اینکه شما می‌توانید ۱۵۹ لیتر نفت بدهید و یکی دو کیلو برنج بخرید، یا چند کیلو گندم؟ — حالا دیگر لازم نیست حساب کنید که بر این مبنا اگر ۱۵۹ لیتر نفت بدهید چند لیتر بنزین می‌توانید بخرید؟ اما آیا وقتی نفت را ۵ دلار بخرند، معنایش این است که این ۵ دلار خالص به دست دولت ما می‌رسد؟ نفت برای اینکه از چاه بیرون آورده شود و در کشتی بارگیری شود و به دست خریدار برسد خودش چقدر هزینه برمی‌دارد؟ هیچ فکر کرده‌اید؟ از کسی پرسیده‌اید؟ آیا خود وزارت نفت که نفت را می‌فروشد تا حالا حساب کرده است که استخراج نفت برای ما هر بشکه چقدر تمام می‌شود و در واقع از قیمت فروش نفت چقدر را باید بابت هزینه‌های جاری خود آن کسر کرد؟ من که چیزی نشنیده‌ام. چه خوب است خبرنگاری در این خصوص تحقیقی بکند یا کارشناسی برای ما توضیحی بدهد. آن وقت شاید معلوم شود که چه سرنوشتی در انتظار این کشور است. شاید معلوم شود که اگر شما نفت را بشکه‌ای ده دلار هم بفروشید باید یک چیزی از جیب تان هم بدهید تا آن را ببرند. خدایا به این ملت بدبخت رحم کن.

لینک دائم برای '___________/2008/11/29/%d8%af%d9%88%d8%b4%d9%86%d8%a8%d9%87_%db%b1%db%b1_%d8%a2%d8%b0%d8%b1'

20:06

دوشنبه ۱۱ آذر

» ‎

لینک دائم برای '___________/2008/11/26/%d9%88%d8%a7%db%8c_%d8%a8%d8%b1_%da%a9%d9%85%e2%80%8c%d9%81%d8%b1%d9%88%d8%b4%d8%a7%d9%86_'

18:55

وای بر کم‌فروشان

» ‎

امشب بعد از اینکه یکی دو ساعتی قدم زدم و هوایی خوردم، در هنگام گذر از کنار میوه‌فروشی محله، «حاجی ارزونی چیذر»، گفتم پرتقالی بخرم و این یکی دو روز آخر هفته را جشن بگیرم. به سوی پیشخوان کوچک کنار مغازه‌ی اصلی، دهنه‌ی اول، رفتم که پرتقالهای تامسون ارزان‌قیمتی را در طبق ریخته بود. خلوت بود و کسی نبود. گفتم دو کیلو پرتقال. جوانی که بیکار آنجا ایستاده بود آمد و کیسه‌ای را پر از پرتقال کرد و روی ترازو گذاشت. به اعداد و ارقام روی ترازو نگاه کردم. قیمت را زده بود: ۱۲۹۰. نگاهی دوباره به قیمت پرتقالها که روی چوبی با خط درشت نوشته بود انداختم. نوشته بود: ۱۰۸۰. به ترازودار که جوانکی خیکی بود، گفتم: «۱۲۹۰ حساب کردی؟» گفت: «آره». گفتم: «اونجا که نوشته ۱۰۸۰!» نگاهی به جوانک کناری انداخت و سریع قیمت را عوض کرد و حساب کرد. دو کیلو بیشتر نمی‌خواستم. چندتا پرتقال را به سرعت در آورد و بی‌آنکه بتوانم ببینم وزنش چقدر شد، پولش را گرفت. ترازو هنوز آرام نگرفته بود. قبضی هم به من نداد. چندباری است که متوجه شده‌ام باید وقتی می‌روم خرید حواسم را حسابی جمع کنم. گاهی کالاها را زیادتر از آنکه هست حساب می‌کنند، در برخی جاهای شلوغ همیشه چند کالای اضافی هم به اسم آدم فاکتور می‌شود، یا قیمتها با برچسبها نمی‌خواند. در جاهایی مانند بالای شهر مردم عادت ندارند قیمت چیزی را بپرسند یا فاکتورها را نگاه کنند و خودشان جمع بزنند. هرچه گفتند می‌پردازند. پول خرد هم اصلا وجود ندارد. همه چیز به هزار یا پانصد ختم می‌شود. گاهی شاید اصلا سوء نیتی در کار نباشد. شاید صاحب مغازه اصلا در این میان مقصر نباشد. شاید صاحب‌ مغازه‌ی آینده است که دارد برای خودش پس‌انداز می‌کند. به هر حال، کسی را متهم نمی‌کنم. اما وقتی می‌روید خرید، اگر مثل من پولدار نیستید، حسابی حواس‌تان را جمع کنید، چون ممکن است همیشه چهار پنج هزارتومان بیش از خریدتان بپردازید. حالا که رسیدیم به اینجا یادی هم از دکتر ذاکرزاده‌ی عزیز بکنم. چند سال پیش با جمعی از همکاران رفتیم درکه که ناهاری بخوریم. دکتر ذاکرزاده می‌خواست مهمان‌مان کند. بعد از اینکه ناهار خوردیم، نوبت به صورت حساب رسید و دکتر ذاکرزاده پرداخت. در هنگام خروج از او پرسیدیم که پولش چقدر شد، با توجه به اینکه پول زیادی از جیبش خارج شده بود. گفت: ۸۰ هزارتومان (آن موقع زیاد بود، حالا پولی نیست. کی می‌گه ما در حال پیشرفت نیستیم! این همه ترقی را چطور نمی‌بینید!). با توجه به آنچه خورده بودیم و تعدادمان و قیمتهایی که در صورت غذا دیده بودیم جور در نمی‌آمد. در خیابان بودیم و می‌خواستیم سوار ماشین بشویم. دکتر ذاکرزاده بی‌اعتنا بود و می‌گفت مهم نیست، برویم. بالاخره، یکی از همکاران صورت‌حساب را گرفت و رفت پیش صندوقدار. بعد از چند دقیقه خندان آمد. بیش از ۴۰ هزارتومان پس گرفته بود! چیزهایی که ما نخورده بودیم به پای‌مان نوشته بود.

لینک دائم برای '___________/2008/11/23/%d8%b0%d8%a7%da%a9%d8%b1%d8%b2%d8%a7%d8%af%d9%87_%d9%87%d9%85_%d8%b1%d9%81%d8%aa___'

15:44

ذاکرزاده هم رفت!

» ‎

بعد از هم اتاقی‌ام نوبت به همسایه‌ی کناری‌ام رسید که از دروازه‌ی مرگ بگذرد. آخرین باری که دکتر ذاکرزاده را دیدم ساعت ۱۰ بود، قبل از اینکه به کلاس بروم. ظهر که بیرون آمدم او دیگر نبود که با هم به ناهار برویم. حدود ۱۱ دکتر ایلخانی از جلوی اتاقش رد شده بود، سلامی کرده بود، جوابی نداده بود، رفته بود تا ببیند چرا جوابی نمی‌دهد، دیده بود دکتر ذاکرزاده نفسش بالا نمی‌آید، کمی به پشتش زده بود و تکانش داده بود، بعد دیده بود رنگ چهره‌اش دارد سرخ و کبود می‌شود، سراسیمه بیرون دویده بود، به نوریان گفته بود به درمانگاه دانشگاه زنگ بزند و دکتر خبر کند. دکتری در درمانگاه نبود. دانشجویان را به کمک خوانده بود و دویده بود ماشین بیاورد. او را به سرعت به بیمارستان طالقانی رسانده بود. پزشکان آمده بودند و معاینه‌اش کرده بودند، قلبش را بارها مالش داده بودند، شوک الکتریکی داده بودند، اما فایده‌ای نداشت. قلب او دیگر نمی‌زد. او دیگر باز نمی‌گشت. دکتر ذاکرزاده با یک دانشجوی دکتری در اتاق خودش کلاس داشت. دانشجو را فرستاده بود از کتابخانه کتابی بیاورد. برای همین در اتاقش باز بود و دکتر ایلخانی او را دیده بود. در همین اثنا دچار حمله شده بود. البته سابقه‌ی در بیماریهای قلبی نداشت. سالم و سرحال می‌نمود. اما خواهرش که آمد گفت فشار خونش زیاد بود، اما آن را پنهان می‌کرد و جدی نمی‌گرفت. دکتر ذاکرزاده از سال ۷۲ یا ۷۳ بود که به گروه ما پیوست. او از اوایل سالهای ۴۰ به آلمان رفته بود و در چند رشته تحصیل کرده بود و دکتری گرفته بود. مرد پرشور و بانشاطی بود. با شور و حرارت از اعتقاداتی که داشت دفاع می‌کرد. «حقیقت» را خیلی دوست داشت و می‌کوشید مانند آلمانیها «بی‌تعارف» و «صریح» باشد. همین حالت گاهی او را در نزد دیگران عصبی و پرخاشگر جلوه می‌داد. اما مردی بسیار مهربان و باصفا بود. بعد از هر بگو مگو با فروتنی عذرخواهی و دلجویی می‌کرد. او همسن دکتر علوی‌نیا بود. ۶۵ سالگی سن بازنشستگی از کار است، اما گویا برای همکاران من به سن بازنشستگی از زندگی تبدیل شده است. با این تفاصیل معلوم نیست که بزرگداشت دکتر علوی‌نیا را بتوانیم در روز دوشنبه برگزار کنیم. اگر فردا مراسم خاکسپاری دکتر ذاکرزاده انجام نشود، دوشنبه را احتمالا می‌باید به مراسم خاکسپاری او اختصاص دهیم. دانشجویان و همکاران اداری دانشگاه امروز همدلی و همدردی بسیاری کردند. هرگز گمان نمی‌کردم «مرگ» در محیطی عمومی بتواند این‌قدر دردناک باشد. به همه‌ی آنان تسلیت می‌گویم و برای دکتر ابوالقاسم ذاکرزاده‌ی عزیز از خداوند منان مغفرت و شادی روان و برای خانواده‌ی محترمش صبر و اجر طلب می‌کنم. آمین.

لینک دائم برای '___________/2008/11/23/%d9%88_%d8%ae%d8%af%d8%a7_%d8%ac%d9%85%d8%b9%d9%87_%d8%b1%d8%a7_%d8%a2%d9%81%d8%b1%db%8c%d8%af_%d9%88_%da%a9%d9%88%d9%87%d9%87%d8%a7_%d8%b1%d8%a7_%d9%86%db%8c%d8%b2__'

15:44

و خدا جمعه را آفرید و کوهها را نیز!

» ‎

امروز صبح رفتم دربند و بعد از سالها یکسره تا شیرپلا رفتم، چون تنها نبودم. با دایی‌ام قرار گذاشته بودم. دومین بار بود که در این یکی دوماه با هم کوه می‌رفتیم. یک ماه پیش رفتیم درکه و تا پلنگ‌چال یکسره رفتیم. اصلاً گمان نمی‌کردم طاقت این همه پیاده‌روی و کوه‌پیمایی را داشته باشد — یکی دو سالی از من بزرگتر است. اما خوب آمد و اصلا به روی خودش هم نیاورد. من هم پا به پایش رفتم. ۷ صبح قرار داشتیم. منتظر نشدم تا زنگ بزند. به موقع رفتم بیرون تا معطل کفش پوشیدن من نشود. هواعالی بود. آسفالتها از باران دیشب خیس بود و نم هوا تنفس را لذت‌بخش می‌کرد. چنددقیقه‌ای ایستادم و محو خیابان و هوا شدم. دوربین را در آوردم تا ثبت لحظات خوش امروز را از همان خیابان جلو خانه آغاز کنم. ساعت ۷:۰۵ بود که رسید. راه که افتادیم، پرسید: کجا بریم. گفتم: دربند. بار پیش درکه رفتیم. اگر موافقی هربار یک جا بریم. روی همین نوار حرکت کنیم. بعد می‌ریم «کلک‌چال» و بعد هم «دارآباد». موافقت کرد. سر راه نان سنگکی گرفتیم و ساعت از ۷:۳۰ گذشته بود که به دربند رسیدیم. دو طرف خیابان از میدان پایین دربند تا بالا تقریباً پر بود. تا بالا رفتیم. جایی نبود. پایین آمدیم و در راه برگشت از دربند، جایی نزدیک به پایان خیابان یکطرفه‌ ماشین را پارک کردیم. راه که افتادیم هوا داشت آفتاب می‌شد. اما هرچه بالاتر رفتیم هوا سردتر و ابری‌تر شد. گهگاه بارانی هم می‌گرفت. دائم نگران بودم که نکند مجبور شویم از نیمه‌راه برگردیم. اما دایی جان مشتاق و صبور و ماجراجو بود. این چنین بود که در مه و باران تا شیرپلا رفتیم. به شیر پلا که رسیدیم هوا آفتابی شده بود. ساعت از ۴ گذشته بود که به خانه بازگشتیم. (امشب یک ۹ تایی عکس از امروز گذاشته‌ام. اگر خدا بخواهد، فردا یک ۳۰ تای دیگر باز اضافه می‌کنم).

لینک دائم برای '___________/2008/11/18/%d8%a8%d9%87_%d9%8a%d8%a7%d8%af_%d8%af%d9%88%d8%b3%d8%aa'

23:28

به ياد دوست

» ‎

لینک دائم برای '___________/2008/11/15/%d9%81%d8%b5%d9%84_%d8%b3%d8%b1%d8%af'

10:44

فصل سرد

» ‎

یادداشت بی‌ارزش یک دانشجوی فلسفه که در مهرماه ٨٧، به دلیل عقاید مذهبی‌اش، از دانشگاه شهید بهشتی اخراج شد: جمعه ۱۷ آبان ساعت ۵ بعد از ظهر است. غروب دلگیر یک روز جمعه. هوا کم کم تاریک می شود. و چیزی سرد و سیاه که در هوا موج می زند... جمعه‌ای است با تصویری محو از زنی با چشمهای سبز که گفت: «حق نداری بیایی. گفته‌اند دیگر نمی‌توانی بیایی. دست من نیست. متأسفم. کاری نمی‌توانم برایت بکنم». جمعه‌ای است با تصویری از یک بعد از ظهر یکشنبه. و زنی که گفت: «خانم، وظیفۀ من نیست. نمی‌توانم کارنامه‌تان را برایتان مهر بزنم. در حیطۀ وظایف کاری من نیست. متأسفم». و چشمهایی که در آن روز یکشنبه تار شدند، و شاید داشتند تار می شدند... تصویری از مردی که روزی، شاید چند هفته قبل، با نگاهی ثابت، سرد و بی‌رحم گفت: «آقای فلانی جلسه دارند. شما نمی‌توانید به اتاقشان بروید. من وظیفه دارم که ..... نخیر خانم. سازمان سنجش مسئول ورود دانشجوهاست. خودش هم می‌تواند هر وقت خواست آنها را اخراج کند...» مردی که یکسره گفت و گفت.... تا اشکها، اشکهای واقعی دختر ٢٠ سالۀ رو به رویش، او را ملتفت کردند که قضیه جدیتر از اینهاست، که بحث نقص مدارک و اشتباهاتی در کنکور و غیره نیست. که کسی که رو به روی او ایستاده است یک «انسان» است. که این انسان در «رنج» است. زندگیی که وارونه شد. و دستی نامرئی که سر رسید، مثل خاطره ای در کودکی، سالها قبل: وقتی دستی در صبح یک روز سرد زمستانی لحافت را پس می زد: «شهرزاد، مدرسه‌ات دیر شد»، یا مثل وقتی که وسایل ساختمان بازی را روی فرش پهن کرده بودی و پسرکی، از آنهایی که چشمهایشان برق می‌زند، فرش را از زیرت می‌کشید، پایی لگوها را به هم می‌ریخت، و خانۀ «زنان کوچک»ات را خراب می‌کرد. دستی سر رسید و در یک چشم به هم زدن، دیگر هیچ چیز نبود. چیزی جز ویرانی، نابودی، آشفتگی،.... دست کارش را تمام کرد و رفت. و من هنوز اینجایم. دارم به لگوهای ویران شده‌ام، به خانۀ شکستۀ «زنان کوچک»ام، به جای لحاف روی پیراهنم نگاه می‌کنم. دست مدتهاست که رفته. ویران کرد و رفت. و من هنوز در حسرت خانۀ کوچکم، لحاف گرمم، و شاید دستهای مهربانی هستم که به کمکم بیایند. که خانه‌ام را دوباره برایم بسازند. که گرمم کنند. روزها می‌گذرند. و هوا سردتر و سردتر می شود. و من نمی‌خواهم بپذیرم، که باید بلند شد، آرام ، آرام... و در هوای سرد رفت. من کنار ساختمان ویرانم، در آرزوی لحاف گرمم، نشسته‌ام. و دنیا سردتر و سردتر و تاریکتر و تاریکتر می شود...

لینک دائم برای '___________/2008/11/03/%d9%88_%d8%af%db%8c%da%af%d8%b1_%d9%87%db%8c%da%86%e2%80%8c%da%a9%d8%b3_%d8%a8%d9%87_%d9%87%db%8c%da%86%e2%80%8c%da%86%db%8c%d8%b2_%d9%86%db%8c%d9%86%d8%af%db%8c%d8%b4%db%8c%d8%af_'

18:46

و دیگر هیچ‌کس به هیچ‌چیز نیندیشید

» ‎

لینک دائم برای '___________/2008/10/29/%db%8c%d8%a7%d8%af'

17:44

یاد

» ‎

لینک دائم برای '___________/2008/10/10/%d8%b3%db%8c%d8%a7%d9%87%db%8c%d9%87%d8%a7%db%8c_%d8%b9%d8%b5%d8%b1_%d9%85%d8%af%d8%b1%d9%86'

3:49

سیاهیهای عصر مدرن

» ‎

لینک دائم برای '___________/2008/09/24/%d8%b4%d9%87%d8%b3%d9%88%d8%a7%d8%b1_%d8%b3%db%8c%d8%a7%d9%87%d8%8c_%d8%b4%d9%87%d8%b3%d9%88%d8%a7%d8%b1_%d8%b3%d9%81%db%8c%d8%af_%d9%88_%d8%af%d9%84%d9%82%da%a9'

3:01

شهسوار سیاه، شهسوار سفید و دلقک

» ‎

سینما هنری ترکیبی است. در این هنر صدا و تصویر، رنگها و اشکال، نور و تاریکی، مکان و زمان، حرکت و سکون، و سرانجام، و نه کمتر از بقیه، کلمات از عناصر سازنده‌اند. هر کدام از این عناصر می‌توانند نشانه‌هایی حامل معنا باشند. معانی وقتی در اختیار مخاطب قرار می‌گیرند و برای او مفهوم می‌شوند که در سپهر یا جهان مشترکی بیان شده باشند که برای گوینده/مؤلف و شنونده/مخاطب آشنا و در دسترس باشند. این سپهر مشترک است که جهان فرهنگی گوینده/مؤلف و شنونده/مخاطب را می‌سازد. از آنجا که جهانهای فرهنگی متعدد و مختلفی وجود دارد، با زبانها و نشانه‌ها و معانی متفاوت، در انتقال معنای هرنشانه از یک جهان فرهنگی به جهان فرهنگی دیگر ممکن است نوعی دگردیسی و کژی و کاستی روی دهد. وظیفۀ ناقد در مقام تأویل‌کننده و مفسر آثار هنری این است که پلی باشد میان جهان فرهنگی مؤلف و جهان فرهنگی مخاطب برای ایجاد جهان مشترکی که شاید همواره آشنا و در دسترس نباشد. هنگامی که این جهانهای فرهنگی تفاوتهای زبانی و تاریخی و اجتماعی بسیاری داشته باشند و بیگانه از یکدیگر نیز باشند، این وظیفه البته دشوارتر خواهد شد، چون ناقد در مقام تأویل‌کننده و مفسر باید قادر باشد آنچه را «مطلقاً دیگر» است به چیزی مأنوس و آشنا و مفهوم در زیست‌جهان مخاطب خود تبدیل کند. بخشی از این کار باید به روشن کردن و مشخص کردن معنای «کلمات» و «نشانه‌»هایی اختصاص یابد که برای فهم متن مؤلف ضروری است، اگر کلمات و نشانه‌ها معانی دلبخواهی نداشته باشند و در سپهر خصوصی باقی نمانند. برای بحث از فیلم «شهسوار سیاه» ناگزیر بوده‌ام ابتدا به روشن کردن برخی مفاهیم اساسی و کلیدی زبانی بپردازم که ممکن است برای خواننده ناآشنا بوده باشد. شاید خوانندگانی با همۀ این مفاهیم آشنا بوده‌اند. از آنان برای تکرار مکررات پوزش می‌طلبم. آنان می‌توانند «درآمد» را نخوانند.

لینک دائم برای '___________/2008/09/09/%d9%85%d8%b1%d8%af_%d9%86%d8%a7%d8%a2%d8%b1%d8%a7%d9%85'

2:14

مرد ناآرام

» ‎

«جلال» مشهورترین نویسنده و روشنفکر دهه‌های ۴۰ و ۵۰ ایران بود. از همین رو بود که لزومی نداشت کسی نام او را کامل بگوید. انگار «جلال» فقط او بود، همان طور که سالها بعد، «دکتر» هم گویی فقط «شریعتی» بود. اما این مرد واقعاً که بود؟ نویسنده، مترجم، محققق، روشنفکر، مبارز، چریک، کمونیست، سوسیالیست، ملی، متدین، بی‌دین، هُرهُری.... شاید او همۀ اینها بود و شاید هم واقعاً هیچ کدام نبود، چنانکه امروز بسیاری می‌خواهند بگویند. اما او هرکه بود و هرکه شد، سنگی را برگرداند که دیگر کسی نمی‌تواند آن را به جای اولش برگرداند. شاید خودش هم هیچ تصوری از تأثیرش نداشت و شاید به فکرش هم خطور نمی‌کرد که اگر ۱۰ یا ۲۰ سال دیگر زنده می‌بود چه چیزهای شگفتی در این جهان می‌دید. شاید بهترین تقدیر برای آدمهایی مانند او و شریعتی همین بود که به ۵۰ سالگی هم نرسند. «روشنفکر»ی شغل نیست، همان‌طور که آموزگاری یا نویسندگی می‌تواند شغل باشد. بنابراین، در «روشنفکر» نامیدن کسی گاهی نمی‌توان پی برد که به‌راستی مقصود چیست. اما برای کسانی مانند جلال، یا سارتر و سعید، شاید نتوان کلمه‌ای توصیفی‌تر از همین «روشنفکر» یافت. بلی، جلال روشنفکر بود و برای همین خیلی دلش می‌خواست بداند که روشنفکر کیست؟ و شاید برای اینکه خیلی زور زده بود تا روشنفکر باشد. مردی که می‌خواست از همه‌چیز سر در بیاورد، مردی که می‌خواست همه چیز را بداند. مردی که می‌خواست «رهبر» باشد، مردی که می توانست «رهبر» باشد، چون خوب می‌توانست همه را دور خودش جمع کند. شاید برای همین بود که تکیه کلامش «رئیس» بود. جلال خواه و ناخواه امروز بخشی از تاریخ فکری این سرزمین است. شاید تندخو و عصبی بود. شاید شتاب زده و گستاخ بود. شاید بدزبان و هتاک بود. شاید ویرانگر و نابود‌کننده بود. شاید بیگانه و غریب بود. شاید همۀ اینها و خیلی چیزهای دیگر نیز بود. اما بالاخره جلال بود. ۴۰ سال از مرگ او گذشته است. اما کسی همتای او نبوده است. کسی دل شیر نداشته است. به نظر می‌آید که جلال «شیردل» بود. شاید همین بود که او را «رهبر» روشنفکری می‌کرد. شاید روشنفکران به «رهبر» نیاز داشتند وشاید تمام این شور و شرها برای «رهبر» شدن بود. و مگر به دست نیاورد؟ * به یاد چهل و یکمین سال درگذشت جلال آل احمد (۱۳۴۶-۱۳۰۲)، روزنامه سرمایه، دوشنبه، ۱۸ شهریور ۱۳۸۷، ش ۸۲۷، ص ۲۴.

لینک دائم برای '___________/2008/09/07/%d8%b3%d8%ae%d9%86%d8%a7%d9%86_%d8%ad%da%a9%d9%85%d8%aa%e2%80%8c%d8%a2%d9%85%db%8c%d8%b2__'

20:58

سخنان حکمت‌آمیز

» ‎

امروز بعد از مدتها به اینترنت پرسرعت دست یافتم و توانستم بسیاری از فایلهای سنگینی را که دوستان هنرمند و خوش‌ذوقم و البته نادیده‌ام برایم می‌فرستند از درون صندوق به درون رایانه‌ام منتقل کنم. از م. ح. و پ. ل. که هردو نقاشان هنرمندی هستند، به‌ويژه، بابت پاورپوینتهای زیبایی که برایم می‌فرستند، سپاسگزارم. در میان یکی از این نامه‌ها که چندان پرحجم نبود، اما لای بقیه گیر کرده بود، سخنان حکیمانۀ زیبایی بود که سخت به دلم نشست: در زندگی به نقطه‌ای می‌رسی که پی می‌بری: چه کسی برایت اهمیت دارد، چه کسی هرگز اهمیت نداشته است، چه کسی از این پس اهمیت نخواهد داشت .... و چه کسی همیشه اهمیت خواهد داشت. بنا براین، نگران کسانی که در گذشته‌ات بوده‌اند نباش، حتماً دلیلی وجود دارد که آنان نتوانستند ترا تا آینده‌ات همراهی کنند. گاهی ما تنها زمانی به معنای یک دوستی واقعی پی می‌بریم که دیگر بسیار دیر شده است. بنابراین، از آنجايی که من دلم نمی‌خواهد بگذارم چنین اتفاقی رخ دهد، ریسمان ترا به قلبم گره میزنم تا هرگز از دستت ندهم. گاهی به اندازه‌ای در گیر این مسئله می‌شویم که چه کسی درست و چه کسی غلط می‌گوید که از یاد می‌بریم درست و غلط چیست؟ گاهی اوقات به‌قدری به زندگی و مسائل خود مشغول می‌شویم که ممکن است حتی توجه نکنیم که اجازه داده‌ایم دوستان‌مان از دستمان بروند. دوستان انسان مانند بادکنک هستند، اگر بگذاری از دستت بروند، دیگر ممکن است نتوانی دوباره بدست‌شان آوری. هرگاه برای بار دوم فرصتی در برابرت قرار گرفت، آن را با هردو دست بقاپ، و اگر آن فرصت زندگی‌ات را عوض می‌کند بگذار عوض کند. همین.

لینک دائم برای '___________/2008/09/06/%d9%be%d9%88%d8%b3%d8%aa_%d8%a7%d9%86%d8%af%d8%a7%d8%ae%d8%aa%d9%86__'

0:01

پوست انداختن

» ‎

لینک دائم برای '___________/2008/08/24/%d8%b9%d8%b0%d8%b1%d8%ae%d9%88%d8%a7%d9%87%db%8c'

20:54

عذرخواهی

» ‎

لینک دائم برای '___________/2008/08/17/%d9%85%d8%b1%d8%af%d8%a7%d8%af_%d9%85%d8%b1%da%af%d8%a8%d8%a7%d8%b1_'

8:34

مرداد مرگبار

» ‎

لینک دائم برای '___________/2008/07/29/%d8%a2%d9%86%d8%a7%d9%86_%d8%a8%d9%87_%d8%b3%d8%b1%d9%87%d8%a7_%d8%b4%d9%84%db%8c%da%a9_%d9%85%db%8c%e2%80%8c%da%a9%d9%86%d9%86%d8%af__'

19:19

آنان به سرها شلیک می‌کنند!

» ‎

دربارۀ عکس: پلیس نیروهای کمونیست را در برابر دیدگان سربازان کومینتانگ اعدام می‌کند، پیش از آنکه شانگهای در ۲۵ مه به دست سربازان مائو بیفتد. خیابانهای شهر سراسر صحنۀ قتلهای دیوانه‌واری بود که به دست ملی‌گرایان انجام می‌شد. با فرا رسیدن پاییز ۱۹۴۹ مبارزۀ کومینتانگ در جنگ داخلی به متفرق کردن آخرین گروههای مقاومت کاهش یافت. اغلب سربازان شیانگ کای – شک در حالی به جزیرۀ فورموسا (تایوان امروزی) گریختند که بیشتر اندوختۀ طلای کشور و نیز ادوات دریایی و هوایی ارتش را با خودشان بردند. در واقع، این مسأله راه را برای مائو هموار کرد تا تولد جمهوری خلق چین را در یکم اکتبر ۱۹۴۹ اعلام کند. عکس فوق برگرفته از مجموعۀ «عکس قرن» است.٭ ٭ توضیح دربارۀ عکس از دبیر بخش «شهروند امروز» است. من در حالی دربارۀ این عکس این مطلب را نوشتم که این چیزها را درباره‌اش نمی‌دانستم. ضرب‌المثلی چینی می‌گوید: «یک تصویر گویاتر از هزار کلمه است». در این سخن بی‌شک حقیقتی هست. پس چه نیازی هست درباره‌ تصویری که گویاتر از هزار کلمه است ششصد کلمه نوشته شود؟ شاید برای اینکه تصویر فقط می‌نمایاند، هرچند گویا، اما تحلیل نمی‌کند. شاید تصویرها را باید به مفاهیم تبدیل کرد و مفاهیم را باید به دست اندیشه‌ها سپرد تا بگویند چرا چنین می‌شود که شده است، آیا اجتناب‌پذیر بود يا اجتناب‌‌ناپذیر؟ اما این تصویر چه می‌گوید؟ این تصویر را به سه سطح یا لایه می‌توانیم تقسیم کنیم: (۱) جلویی؛ (۲) میانی؛ (۳) پشتی. در نزدیکترین لایه به ما (۱) جلاد و محکومان قرار دارند. سپس (۲) حامیان جلاد که با لباسی متمایز از او، اما همچون او با لباسی همنواخت و تیره‌تر؛ و سرانجام (۳) «نظارگان تماشا»، خیل مردمان، انبوه و در هم فشرده، ترسیده و مبهوت، نظاره‌گر آنچه در شُرف وقوع است. اما همه‌ اینها در کجا رخ می‌دهد؟ عناصری دیگر در این تصویر هست که به ما بگوید: آسفالت کف خیابان، کامیون پارک‌شده در کنار خیابان، ساختمانی با در بزرگ و ستونها و راهروها. ساختمانی عمومی است. مدرسه عالی یا دانشگاهی. و اما پرسش. چه کسی یا چه چیزی این حق را به کس یا کسانی داده است که دست کسانی را از پشت ببندند و بی‌دفاع به آنان شلیک کنند؟ چه کس یا کسانی به اندکی از افراد این حق را داده است که انبوهی را به پشت دیوارها برانند تا تماشاگر بی‌اختیار مرگ همقطاران خود باشند؟ به دستها بنگریم؟ آنان که لباسی یکرنگ به تن دارند هرکدام تفنگی در دست دارند. جلاد نیز هفت تیری در دست دارد. قربانیان دست‌بسته و بی‌دفاع‌اند و انبوه مردمان تماشاگر نیز. نه دادگاهی است و نه هیئت منصفه‌ای. هرآنکه در خیابان است محکوم است. شاید اکنون بتوان فهمید که چرا مائو تسه تونگ گفته بود: «قدرت از لوله‌ تفنگ می‌روید». این سخن شاید گاهی درست بنماید، آن‌گاه که ستمدیدگان تفنگ به دست می‌گیرند تا دیگر کسی نتواند دستهایشان را از پشت ببندد و به سرهایشان شلیک کند، تا دیگر کسی نتواند آنان را به عقب براند تا تماشاگر باشند. اما اگر این دور باطل همچنان ادامه یابد، چنانکه گاهی به نظر می‌آید تمامی تاریخ بشر همچنان در این دور باطل است، آن‌گاه بعید می‌نماید که در تمامی تاریخ تمدن بشری چیزی وجود داشته باشد که بتواند با آیین جوانمردی اعصار کهن برابری کند: روزگاری که هر انسان آزاد برای خود اسبی و شمشیری داشت.٭٭ ٭٭ شهروند امروز، يکشنبه ۹ تیر، ۸۷

19:19

آنان به سرها شلیک می‌کنند!

» ‎

دربارۀ عکس: پلیس نیروهای کمونیست را در برابر دیدگان سربازان کومینتانگ اعدام می‌کند، پیش از آنکه شانگهای در ۲۵ مه به دست سربازان مائو بیفتد. خیابانهای شهر سراسر صحنۀ قتلهای دیوانه‌واری بود که به دست ملی‌گرایان انجام می‌شد. با فرا رسیدن پاییز ۱۹۴۹ مبارزۀ کومینتانگ در جنگ داخلی به متفرق کردن آخرین گروههای مقاومت کاهش یافت. اغلب سربازان شیانگ کای – شک در حالی به جزیرۀ فورموسا (تایوان امروزی) گریختند که بیشتر اندوختۀ طلای کشور و نیز ادوات دریایی و هوایی ارتش را با خودشان بردند. در واقع، این مسأله راه را برای مائو هموار کرد تا تولد جمهوری خلق چین را در یکم اکتبر ۱۹۴۹ اعلام کند. عکس فوق برگرفته از مجموعۀ «عکس قرن» است.٭ ٭ توضیح دربارۀ عکس از دبیر بخش «شهروند امروز» است. من در حالی دربارۀ این عکس این مطلب را نوشتم که این چیزها را درباره‌اش نمی‌دانستم. ضرب‌المثلی چینی می‌گوید: «یک تصویر گویاتر از هزار کلمه است». در این سخن بی‌شک حقیقتی هست. پس چه نیازی هست درباره‌ تصویری که گویاتر از هزار کلمه است ششصد کلمه نوشته شود؟ شاید برای اینکه تصویر فقط می‌نمایاند، هرچند گویا، اما تحلیل نمی‌کند. شاید تصویرها را باید به مفاهیم تبدیل کرد و مفاهیم را باید به دست اندیشه‌ها سپرد تا بگویند چرا چنین می‌شود که شده است، آیا اجتناب‌پذیر بود يا اجتناب‌‌ناپذیر؟ اما این تصویر چه می‌گوید؟ این تصویر را به سه سطح یا لایه می‌توانیم تقسیم کنیم: (۱) جلویی؛ (۲) میانی؛ (۳) پشتی. در نزدیکترین لایه به ما (۱) جلاد و محکومان قرار دارند. سپس (۲) حامیان جلاد که با لباسی متمایز از او، اما همچون او با لباسی همنواخت و تیره‌تر؛ و سرانجام (۳) «نظارگان تماشا»، خیل مردمان، انبوه و در هم فشرده، ترسیده و مبهوت، نظاره‌گر آنچه در شُرف وقوع است. اما همه‌ اینها در کجا رخ می‌دهد؟ عناصری دیگر در این تصویر هست که به ما بگوید: آسفالت کف خیابان، کامیون پارک‌شده در کنار خیابان، ساختمانی با در بزرگ و ستونها و راهروها. ساختمانی عمومی است. مدرسه عالی یا دانشگاهی. و اما پرسش. چه کسی یا چه چیزی این حق را به کس یا کسانی داده است که دست کسانی را از پشت ببندند و بی‌دفاع به آنان شلیک کنند؟ چه کس یا کسانی به اندکی از افراد این حق را داده است که انبوهی را به پشت دیوارها برانند تا تماشاگر بی‌اختیار مرگ همقطاران خود باشند؟ به دستها بنگریم؟ آنان که لباسی یکرنگ به تن دارند هرکدام تفنگی در دست دارند. جلاد نیز هفت تیری در دست دارد. قربانیان دست‌بسته و بی‌دفاع‌اند و انبوه مردمان تماشاگر نیز. نه دادگاهی است و نه هیئت منصفه‌ای. هرآنکه در خیابان است محکوم است. شاید اکنون بتوان فهمید که چرا مائو تسه تونگ گفته بود: «قدرت از لوله‌ تفنگ می‌روید». این سخن شاید گاهی درست بنماید، آن‌گاه که ستمدیدگان تفنگ به دست می‌گیرند تا دیگر کسی نتواند دستهایشان را از پشت ببندد و به سرهایشان شلیک کند، تا دیگر کسی نتواند آنان را به عقب براند تا تماشاگر باشند. اما اگر این دور باطل همچنان ادامه یابد، چنانکه گاهی به نظر می‌آید تمامی تاریخ بشر همچنان در این دور باطل است، آن‌گاه بعید می‌نماید که در تمامی تاریخ تمدن بشری چیزی وجود داشته باشد که بتواند با آیین جوانمردی اعصار کهن برابری کند: روزگاری که هر انسان آزاد برای خود اسبی و شمشیری داشت.٭٭ ٭٭ شهروند امروز، يکشنبه ۹ تیر، ۸۷

لینک دائم برای '___________/2008/07/26/%d9%be%db%8c%e2%80%8c%d9%86%d9%88%d8%b4%d8%aa__%d8%af%d8%b1%da%af%d8%b0%d8%b4%d8%aa_%d8%af%da%a9%d8%aa%d8%b1_%d8%b9%d9%84%d9%88%db%8c%e2%80%8c%d9%86%db%8c%d8%a7_'

7:26

پی‌نوشت: درگذشت دکتر علوی‌نیا

» ‎

لینک دائم برای '___________/2008/07/23/%d8%af%da%a9%d8%aa%d8%b1_%d8%b9%d9%84%d9%88%db%8c%e2%80%8c%d9%86%db%8c%d8%a7_%d8%af%d8%b1%da%af%d8%b0%d8%b4%d8%aa'

16:59

دکتر علوی‌نیا درگذشت

» ‎

دکتر سهراب علوی‌نیا، استاد و همکار و هم‌اتاقم، دیروز بر اثر سکتۀ قلبی درگذشت. مهندس علوی‌نیا در سالهای ٦۳ و ٦۴ استاد متون فلسفی (به زبان انگلیسی) ما در دورۀ کارشناسی فلسفۀ دانشگاه تهران بود. در آن زمان او از اعضای هيأت علمی انجمن فلسفه بود. مهندس علوی‌نیا دانش‌آموختۀ دانشکدۀ فنی دانشگاه تهران بود و سالها در شرکت نفت کار کرده بود. اما علاقه‌اش به فلسفه و تصوف راه زندگی او را تغییر داده بود. او در میانۀ دهۀ ٥۰ به انگلستان رفته بود و دورۀ کارشناسی ارشد فلسفۀ فیزیک یا ریاضی را در آنجا به پایان برده بود. اما سپس به دلیل وقوع انقلاب و قطع منابع ارزی به کشور بازگشته بود و دیگر امکان ادامۀ تحصیل نیافته بود. او در سال ٧٥ دوباره به انگلستان بازگشت و رسالۀ دکتری خود را در دانشگاه ویلز انگلستان نوشت. دکتر علوی‌نیا مردی خوش‌ذوق و دوست‌داشتنی و مهربان بود. او از این دنیا دو چیز را پسندیده بود: فلسفۀ تحلیلی و عرفان ابن عربی. در آخرین روزهای همین نیمسال بهاری پیشنهاد کرد که چندروزی با هم به استانبول برویم. چندباری به ترکیه رفته بود و استانبول را دوست داشت. با او موافقت کردم. اما برنامۀ تابستانم به راهی دیگر رفت. رحمت خدا بر او باد. درگذشت او را به خانوادۀ ارجمندش و همکاران و دانشجویان فلسفه و دیگر دوستدارانش تسلیت می‌گویم. برای آشنایی با سوابق و آثارش. پی‌نوشت (۶ مرداد): کارنامۀ علمی و شرح حال دکتر علوی‌نیا به زبان خودش، در روزنامۀ ایران، ١۰ آبان، ١٣٨۴.

لینک دائم برای '___________/2008/07/16/%d8%b1%db%8c%da%a9%d8%a7%d8%b1%d8%af%d9%88_%d8%b2%db%8c%d9%be%d9%88%d9%84%db%8c'

19:44

ریکاردو زیپولی

» ‎

لینک دائم برای '___________/2008/07/08/%d8%a2%d8%a8%d8%b4%d8%a7%d8%b1_%da%a9%d8%a8%d9%88%d8%aa%d8%b1%d8%ae%d8%a7%d9%86'

2:04

آبشار کبوترخان

» ‎

پنجشنبه ۶ تیر با دوستم رفتیم به دارآباد. این یکی دو سالی که با هم کوه رفتن را شروع کردیم تقریباً هرهفته به یکی از این چهارتا کوهی که در اطراف‌مان هست می‌رویم: دارآباد، کلک چال (جمشیدیه)، شیرپلا (دربند)، ایستگاه ۵ (توچال) و درکه — و البته یک بار هم رفتیم گلابدره که جای مزخرفی بود و دیگر هرگز حاضر نیستم پایم را آنجا بگذارم. من دوست دارم صبحها و در روزهای تعطیل بروم کوه تا «آدم» و «ازدحام» هم ببینم، اما دوستم صبحها نمی‌تواند زود از خواب بیدار شود، چون شبها را بیدار می‌ماند. اما من، به عکس، اصلا تحمل شب‌زنده‌داری ندارم. من اگر شبی نخوابم، چندبرابر آن در روز هم نمی‌تواند جبرانش کند. من کم می‌خوابم، اما خوب می‌‌خوابم. باری، من برای کوه رفتن و خیلی چیزهای دیگر اصلا نیاز به «پا» ندارم و این جور جاها را به راحتی به تنهایی می‌روم، حتی اگر انگشت‌نما باشم — تنها جایی که خجالت می‌کشم تنها بروم رستورانهای گرانقیمت است، و چقدر دوست دارم بروم و نمی‌روم، اگر اروپا بود حتماً یکی از این اسکورتهای دیپلماتیک روس کرایه می‌کردم! اما دوستم، به عکس، کوه رفتن مجددش را مدیون من است و کم پیش می‌آید که تنها به کوه یا استخر برود. باری، در این مدتی که با هم کوه رفته‌ایم، من خیلی چیزها را از همراهی او به دست آورده‌ام. یکی از آنها رفتن به کوره‌راهها و ماجراجوییهای است که من به‌تنهایی هیچ‌وقت به طرف آنها نمی‌رفتم. و در این کشفها چه لذتی است. پنجشنبه‌ی دوهفته پیش یکی از این راههای تازه را از مسیری ناهموار در پیش گرفتیم و به آبشار کبوترخان رسیدیم. در طی این مسیر نخستین بار من از پایین رفتن از دیواره‌ای عمودی سرباز زدم. چون واقعاً از ارتفاع کمی دچار ترس می‌شوم. در عوض راه طولانیتر و نفس‌گیر‌تری را رفتم که حسابی حالم را گرفت. این دو عکس را در آبشار گرفتیم که البته عکسهای موبایلی خوبی نیست. شاید این هفته یک دوربین خوب و گرانقیمت خریدم.

لینک دائم برای '___________/2008/07/07/...................................................................'

7:10

...................................................................

» ‎

عنوان

فیدها

�?ل س�?ه 157 خوانده نشده

پدران و دختران: پایان «تو باید»، آغاز «من می‌خواهم»

مادام بواری‌های عصر ما

رویکردهای هرمنوتیکی به هنر اسلامی

امریکا امریکا

برترینهای ۲۰۰۸ به روایت بلاگی فلسفی

ابرهای پاییزی شیراز

پاييز

از یکی از فقرا

نفت ۵ دلاری

دوشنبه ۱۱ آذر

وای بر کم‌فروشان

ذاکرزاده هم رفت!

و خدا جمعه را آفرید و کوهها را نیز!

به ياد دوست

فصل سرد

و دیگر هیچ‌کس به هیچ‌چیز نیندیشید

یاد

سیاهیهای عصر مدرن

شهسوار سیاه، شهسوار سفید و دلقک

مرد ناآرام

سخنان حکمت‌آمیز

پوست انداختن

عذرخواهی

مرداد مرگبار

آنان به سرها شلیک می‌کنند!

آنان به سرها شلیک می‌کنند!

پی‌نوشت: درگذشت دکتر علوی‌نیا

دکتر علوی‌نیا درگذشت

ریکاردو زیپولی

آبشار کبوترخان

...................................................................